Da bih predočio sliku rodoslova porodica Raič, pripremio sam u Excelu pomoćni instrument – pedigre. Prva verzija pedigrea daje sliku devet generacija, u tome osam generacija predaka, u rasponu od oko dva veka (približno od 1725 godine). Ovih osam generacija predaka obuhvata 510 osoba. To je, verovatno, krajnji domet pouzdanog evidentiranja rodoslova.
Drugu verziju pedigrea pripremio sam za trinaest generacija, za oko tri veka unazad. Izrada takvog rodoslova bi zahtevala da se podaci prikupe za 8190 osoba. To je teško ostvarljiv zadatak.
Pedigrei – kao modeli rodoslova grupe porodica i obimnijeg stanovništva iz kojeg one potiču; nazivam ga demografskom kolevkom - omogućuju rekonstrukciju demografskog procesa na očigledan i pouzdan način.
Pod pretpostavkom da je prosečan roditeljski par imao petoro dece, i da su doseljavanjem obuhvaćene tri generacije (9, 10 i 11-ta generacija – prva generacija su moji vršnjaci rođeni 40-tih godina 20-tog veka), tokom poslednje seobe 1686 godine, u Bačku se doselilo između 150 i 180 predaka porodica Raič. (To važi i za svaku drugu Bunjevačku porodicu koja vodi poreklo od doseljenika iz 1686 godine.)
Ako idemo dalje u prošlost, do 13-te generacije – do početka 17-tog veka (oko 1615 godine) – u to vreme bilo je 4096 direktnih predaka porodica Raič. Tome treba dodati stariju generaciju-roditelje (uzmimo da je bio u životu roditelj samo jednog od supružnika) ukupno 4096 osoba; tome dodajemo decu (opet pretpostavimo 5-toro dece po roditeljskom paru) ukupno 10240 dece. Sveukupna populacija iz koje su proistekle porodice Raič (to važi i za bilo koju kasniju bunjevačku porodicu u Bačkoj) početkom 17-tog veka obuhvatala je približno 18500 osoba. Imajući u vidu mortalitet ovog stanovništva tokom 17 veka (glad, epidemija kuge, represija Turaka), populacija predaka Bunjevaca, koja je obuhvaćena seobom 1686 godine, iz koje potiču porodice Raič, mogla je da obuhvata oko 15000 osoba.
Šta iz ove demografske rekonstrukcije možemo zaključiti?
Ukupno iseljenih predaka Bunjevaca iz sedam župa u Bosni bilo je 22800 (zapisnik od 22. siječnja 1700). Prosečna grupa iseljenika obuhvatala je oko 3257 osoba po jednoj župi. Iz toga proizlazi da preci porodica Raič verovatno vode poreklo iz najmanje pet (4,6) od sedam iseljeničkih populacija (iz župe Dubočice u Bosni, iz župe Velika; iz župe Majevac; iz Modriča; iz župe Seočnica i Zablaća; iz župe Kuzmadanja).
Ukoliko su se preci porodica Raič (kako proističe iz tradicije) doselili ne iz Bosne, nego iz Hercegovine (od reke Bune), to je mogla da bude manja grupa iseljenika (verovatno pleme Raiča) sa ukupno oko 200 osoba. U ovom slučaju, imajući u vidu da je izvorna populacija ovog plemena morala početkom 17 veka do obuhvata barem 18000 osoba (to proizlazi iz pedigrea za 13 generacija), demografska kolevka plemena Raiča verovatno je obuhvatala šire područje Hercegovine (od Skadra pa do dalmatinske Zagore). Pitanje je da li se celokupna ova demografska kolevka preselila u Bačku (što je manje verovatno) ili su se preselila samo pojedina plemena? U ovom drugom slučaju, preci porodica Raič su, preseljenjem u Bačku, u većoj populaciji doseljenika iz Bosne, našli svoju novu demografsku kolevku (tržište života, mogućnosti ženidbe i udadbe).
Preci porodica Raič su se u seobama i mešanjem sa populacijama iz različitih etničkih grupa iz Bosne, Dalmacije, Hercegovine, kao i sa precima Bunjevaca pridošlih u Bačku tokom prethodnih pet seoba (zajedničko im je bilo katoličanstvo), postepeno, tokom 18 veka, formirali kao pripadnici etničke grupe Bunjevaca. (Etnonim Bunjevci verovatno potiče iz Hercegovine i Dalmacije-Zagore a manje verovatno iz Bosne. Bunjevačko ime su verovatno doneli sa sobom preci Bunjevaca koji su se u Bačku doselili ranijih vekova, ili doseljenici iz 1686 koji su krenuli iz Hercegovine-Dalmacije. Ovo pitanje nisam razjasnio – u pouzdanim raspoloživim materijalima koje sam izučio, nema svedočenja o tačnom vremenu u kojem su preci Bunjevaca prihvatili to ime kao sastojak svog etničkog identiteta.)
Naposletku, iz modela koji pruža pedigre, može se konstatovati da je 18 do 20 hiljada osoba veličina demografske kolevke koja omogućuje reprodukciju prosečne porodice u populaciji kakvu danas predstavljaju Bunjevci u Bačkoj.
Ova rekonstrukcija ima pomoćni analitički zadatak da osvetli istorijski tok nastajanja demografske kolevke Bunjevaca u Bačkoj. Reč je o naučnoj hipotezi koja olakšava orijentaciju u daljem istraživanju okolnosti u kojima su nastale i počele razvoj grupe porodica Raič u Bačkoj u 18 i 19 veku.
